Enge depression chu?
Depression hi rilru lama lungngaihna, beidawnna, hlim lohna, hlutna nei lo leh beiseina nei lo dinhmun a lanna hi a ni.
Depression nei te mize awmphung
Mi zawng zawng hian mood inthlak kan nei vek a: a châng chuan ropui takin kan inhria a, a châng chuan tlem a tlahniam deuhin. A tlangpuiin kan lungngaihna dinhmun aṭang hian keimahni chauhin kan thochhuak fo ṭhin.
Mahse miin a lungngaihna dinhmun chu hnathawh tir thei lo khawp a lo nih emaw, khawtlang tana hlauhawm tak a lo nih chinah chu lungngaihna chu a tlangpuiin arawn langchhuak ta ṭhin a. Mithiam zawk ṭanpuina a lo mamawh ṭhin.
Depression chi hrang hrang a awm
Depression hi chi hnih- Exogenous emaw Endogenous emaw anga ngaih theihin a labgchhuak ṭhin.
Exogenous:
Exogenous Depression hi pawn lam thil aṭanga lo insiam a nih avangin situational depression tia sawi a ni bawk a. A chhan chu kan hmangaih tâk boral (nu leh pa emaw, fa emaw unau emaw, inthihsan emaw); sumdawnna a hlawhchhamna, inhnawlna emaw, ngaihzawng emaw nupa inthenna emaw avanga mahni inngaihhlutna hloh ta te; emaw, mi dangte chunga thinrimna sawi chhuah emaw, pawm theih lohna te hi a ni.
Endogenous:
Endogenous Depression ve thung hi chuan chhan vak a mamawh lo a, eng dinhmun emaw thil thleng emaw rêng rêng vâng a lo awm a ni lo. Zir bingna chuan thluaka chemical inthlauhna avanga lo awm a ni an ti a. Hemi kawngah hian zirchianna tam tak chuan he lungngaihna hi rilru lam natna eng vâng emaw, ei leh in lama harsatna vâng pawh a ni thei tih an tarlang tel bawk.
Tin, Endogenous hi inrinlawkna emaw chhan ngaihbel tur awm lo a nih avangin Exogenous aiin a khirhin a nâ zawk a. Ṭanpuina pawh an mamawh nasa bik.
Depression thûk taka tang an ni tih hriat theih dân tlangpui
Miin depression nasa tak a neih chuan a lanchhuahna hi pakhat aia tam a ni tlangpui ṭhin.
Entirnan, mi pakhatin vawikhatah,
- Insawrbingna leh thil chhinchhiahna lamah harsatna a nei a.
- Thil thleng tâk tâk niloah inthiamlohna neiin a inhria a.
- Mut theih loh emaw, mutthilh tam lutuk.
- Beiseina nei lo leh hlutna nei lo anga inhriatna a nei bawk a.
- A tui zâwng leh châk zâwng a tlahniam a.
- Chhungte leh ṭhiante nena inpawhna a tlahniam bawk a.
- Hnathawhna ah hlawhtlinna a neilo tial tial a.
- Hnathawhpuite nena inlaichinna a tlahniam bawk.
- Pumin a duh zâwng a thlak a.
- Rihna tlahniam emaw rihna pung nasa a thleng a.
- Libido (mipat hmeichhiat lama phurna) a tlahniam a.
- Ṭawng chhuah emaw ngaihtuahna hman kawngah a ṭuanfum.
Endogenous Depression bika diklohna tam tak inbawhthuah dân chu
- Ngaihtuahna leh taksa ṭuanfum
- Thil ei châkloh vanga rihna nasa tlahniam.
- Zingkar hma takah a harh a, a muhil leh thei tawh lo.
- Zing ah a nâ zual a, ni a tlangsang a, a ṭha chho ve leh mai bawk.
- Environment-in an tidanglam ve lo.
Exogenous depression bika diklohna tam tak a inbawhthuah dan ve thung chu
- A chunga thleng hi amah siam a ni.
- Zan lama mut harsatna.
- Zing lama dam ṭha leh nilenga nâ zual.
- Kg 4-5 a rihna tlahniam.
- Environment- in a lungngaihna hi rei vak lo a chhawk thei.
A tlangpuia Depression an enkawl dân
Depression nasa taka nei damlote tana hman tur damdawi chi hrang hrang a awm a. Chungte chu Antidepressant, Tranquilizing, leh Anti-anxiety drugs te an nia. A tlangpuiin heng damdawi hmanga enkawlna hi therapy chi dang- mimal emaw pawl emaw rilru lam enkawlna nen kal kawp tir ṭhin an ni.
Depression enkawlna atana damdawi pekte hi group thum-ah an ṭhen a.
- Anti-anxiety Agents
- Antidepressant Agents
- Anti-psychotic Agents
Sawi zau belh ta ila:
Anti-Anxiety damdawiah hian a hnuaia ami te hi hman ṭhin an ni,
- Hydroxyzine (Atarax®, Vistaril®)
- Meprobamate (Equanil®, Miltown®)
- Chlordiazepoxide (Librium®)
- Diazepam (Valium®)
Heng zawng zawng hi Central nervous system nguai vek tawh tiziaawm tu damdawite chu an ni.
Anti-depressant damdawiah a hnuaia ami te hi hman ṭhin an ni bawk.
- Imipramine (Tofranil®)
- Amitriptyline (Elavil®)
- Amitriptyline leh Perphenazine (Triavil®)
- Doxepin (Adapin®, Sinequan®)
Anti-anxiety damdawi ang thoin Central nervous system nguai vek tawh tiziaawm tu atan an hmang ve tho bawk a.
Anti-Psychotic damdawiah a hnuaia ami te hi hman ṭhin an ni bawk:
- Thioridazine (Mellaril®)
- Haloperidol (Haldol®)
- Lithium (Lithane®, Lithonate®)
Hei hi a dang ang tho khian Central nervous system nguai vek tawh tiziaawm tu atan an hmang.
A tawpna atan a hriattur pawimawh
A tlangpuiin he Central Nervous System depressant hi Depression enkawlna atan hman a ni LO. Amphetamines (Benzedrine®) leh Methylphenidates (Ritalin®) te hi he category-ah hian an tel bawk.
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)