TISA LEH THLARAU INANLOHNA

Juda hoin thlarau hi an mitthla ngailoh zia chu Messiah lokal tur an haina chhan pawh hi a ni. Mellinium hi an mitthlana dik tak chu spiritual a ni lo a, physical zawk a ni bawk. Eden huana Pathianin mihring a siam dan pawh "vaivut i ni" ti chung khan thi tur nilo, Leilung hi luahkhat a, khawvel hi domain a, Pathian ang(Gk. base-lem- likeness) a ṭhanglian turin a siam a nih kha. Mihring hi spiritual a nihloh zia a chiang êm êm a. Spiritual hmanga Vanram kan kai loh tur zia pawh Pathian tisa(Hb. Nephesh) alo channa hian a tichiang leh zual a ni. 

Bible ah Pathianin mihring a siam dan hi taksa + thlarau = minung  tih hi a ni.

Taksa(Nephesh) Hei hi Pathianin mihring a siam lai khan a tichiang em em a, "Pathian chuan vaivuta 'hlum' chu lain..."  tih a nih kha. Chu hlum ah chuan tuna Soil minerals zawng zawng hi a awm kim biai ang tih hi a logical em em a, rau level aṭanga kher lo pawn a fiah khawp mai. Pathianin Adama a hauh tum pawn, "vaivut i ni a, vaivut ah vek i kir leh tur a ni" a ti mai a ni kha.

Thlarau(Ruach)  Mizoṭawng leh sapṭawng hian a lehlin pawlh nasa lutuk hi buaina bul ber a ni. BCE 3000, Babel buaina kal zelin a hrin, AD 40 bawr Paula hunlai a Greek philosophy in khawvel pum a hneh lai khan Platonism zirtirna ang tak- taksa + rilru + thlarau = minung tih a, thi ve ngailo 'thlarau' an tih chu sapṭawngin 'soul' an ti a, mizoṭawngin Joba taksa pan kai leiluai sawi nan 'spirit' tiin an let leh daih thung si a. Chinfel a har em em tawh a. Setana counterfeit a nih mai loh chuan puh tur dik hriat a har êm êm tawh a ni.

Thlarau tih chu ṭawng dangah 'thaw' a ni a. A dangleh ah chuan 'mei', 'thli', 'boruak', 'rilru', 'ngaihtuahna' tih te ho hi an ni. Metaphysics chuan thli, boruak, thaw, thlarau hi 'energy' angin a ngai a. Chuan tuna hmuhtheih si loh kan environment a leng kual vel mai mai boruak pawh hi 'energy' kan tih mai piahlama boruak ani ang bawk hian 'Thlarau' ani ve tihna a nih chu! Hei hian "van hmuna thlarau sual ho" a tih awmzia te, mihring a trigger dan tur chu boruak hipluh aṭanga thisen a an kal dan te leh thisen chhunga DNA an lo trigger dan te, DNA chu centre of life control tu a nih dan te a tifiah thei tawh ang. Tin, tuemawin "thlarau kal ka hmu" a tih chuan boruaka thlarau lo ding vu niloin a conscience trigger hmanga perception leh deduction mai a nih zia a chiang nghal bawk.

Thuhriltu 3:20 , Sam 22:19 , Joba 17:16 , Sam 146:4, Sam 104:29 ...adt te hi chhiar chuan Pathianin mihring hi "thlarau i ni" a ti lo a, "vaivut"  mai a nih zia ṭan chhan turin an ziak kur lei luai a ni. 

Entirna mawlmang tak chu Radio hi amahin a nung ngai lo a, a ṭawng ngai hek lo. Mahse a mahah battery kan vuah chuan current kha a capasitor aṭang alo luang chhuak a, energy lo insiamin Radio alo zai ta luah luah a, news hial kan lo ngai thla thei ta a ni. 

Radio hi minung a nilo a, energy pawh minung a nilo a, an pahnih inbelhbawm hi Greek hoin 'chayaah nephesh' an lo tih chiah kha a ni a. Sapṭawng chuan 'living soul' hi a ni.

Mihring pawh hi a nihna dik tak chu vaivut mai a nia, amah tinungtu atan 'thlarau emaw thaw emaw thli emaw mei emawboruak' hi Pathianin a pe a ni. Tichuan energy a dawng tihna a nih chu. Taksa alo nung ta chiah a, minung tih alo ni ta a ni. Taksa emaw thlarau hi amahin minung a nilo a, an pahnih inbelhbawm hi minung dik tak chu a ni.

Thlarau vak vel ang hi a awm lo....

Bible hian mitthi chu a thih chuan thil pahnihah a phel a- pakhat chu a taksa(body) hi a ni a. Lei vaivut ah a kir leh a. Pakhat zawk thlarau(energy emaw spirit) pawh hi leiah vak vel ruai loin Pathian thlarau emaw energy kan hman hawh a ni a(Joba 32:8, Sam 104:28, Joba 34:14), Khawvelah vakvel ruai loin Pathian hnehah a kir leh mai zawk dawn a ni(Thuhriltu 12:7)

Thlarau chu enge ni ta...?

Minung thlarau hi khawvelah a vak vel ruai loh tur zia chu Solomona'n a sawi chiang em em tawh a. Mahse tichung hian khawvel pum buaina thlarau(eg. Pu muan thlahrang emaw thlarau) hmu an la tam em em si hi a nih hi! Khawvel hi thlarau a khat a nih zia chu 'thaw', 'boruak' leh 'thlarau' inlaichinna aṭang hriat a nih tawh kha. He'ng zingah hian mihringa thlarau awm chhun chu a thih ve leh Pathian hnenah a let daih dawn a. Pathian Vantirhkoh te an ni ti dawn ila Pathian dân pela an chet a thiang bawk si lo. Ramhuai thlarau an nih loh vek chuan puh tur an awm thlawt lo a ni e. Ngati nge mihring ah hian mitthi te thlarau anga an lo lan chhan kher pawh Yshua vekin setana chu "Khawvel zawng zawng bumtu" a tih nen khan a ngaihbel theih. Bible- ah hian a chiang hlei hlei!