Tunlai kan ngaihdan tam taka natna tam tak hi ramhuai ho tih a nih dan lam te inzirtirlo a Pathian tih ah kan puh thla ngawt zel hi chu pawi tak a ni . Damna atana spiritual lam kan beisei leh theuh dan te hi bumna a nih zia kan man pha der silo a. Tunlai khristianna leh ramhuai chungchang te, Setanic chungchang lar ta viau mai te hian ngaihtuah a ti thui khawp a. Thenkhat rinna chuan ramhuai a awmlo ti zawnga inzirtir na te, ramhuai an hlauhawmloh tih te, ramhuai biak duhna thalo chungchang te, satanic da leh ho an dak theih tawhloh dan te hi inzirtir ngai tak a ni. Tunlai kan ngaihdan tam zawkah chuan ramhuaite hi mita hmu a, min rawn ban a, min tihthaih turin kan ring vel vek bawk a, mahse apawng apui a ramhuai hian min panduk duk lam pawh a ni chuang lo a, fing taka che thin an nihna hi hriat ngai tak a ni. Kan ngaihzam theih, ramhuai trigger ni si, mahse ramhuai ti anih kan rin theih silo avang hian natna tam tak, mizoram hian a tawng nasa em em tawh chu a ni si a.
Topic hmasa“EDEN NATNA” chungchang ah Demons(ramhuai) hovin min thunun mai theihna code kan DNA ah an neih tawh thu kan sawi tawh a. Tin, “MIHRING THLARAU ZIR CHIANNA” tih topic ah bawk mihring ah a hran liau liauva thlarau bik emaw thihhnu ah pawh la nung a, mi hrankhum thei engmah a awmloh thu sawi ani dawn bawk a. Hemi topic ah ve thung chuan khatia mihring thlarau ang taka lo lang thin kha demons(ramhuai) zawk annih thu leh, min thunun dan kan sawi ve thung dawn a ni.
Bible hian ramhuai a awm chiang a ni tih min hril a ( Luke 4: 33-36). Mahse hriat ngai leh zir ngai tak zawk chu engtin nge anlo awm tan, engnge anlo awm chhan, enge an tum tih hi a ni. Khawvel pum huapin ramhuai buaipui na pawh hi a tam tual tual reng a, flim lam thlenga chhuah leh siam hial a nih thin kha.
KHAWVEL HMASA(GAP THEORY)
Khawvel chanchin kan chhui a kan zir chian chuan zirdan chi hnih a awm kan ti thei ang. Geologist te chuan Carbon dating atang khawvel hi kum maktaduai tam tak liam tawha siam leh nunna pawh ‘non-existing life(nunna neilo)’ atang alo intan an ti a. Adang leh Creationist ho chuan Bible atang leilung hi kum BC 4004 liam ta vel a siam a ni a, mihring awm hmasa ber chu Adama a ni, a ti ve thung. Chung ngaihdan pahnih chu a inkalh chiang khawp mai a. An inkalna kan hriat leh zir fo thin chu an kum chhut chhuah inanglo hi a ni! Entirnan, Paking man, Java man an tih mihring thlahtu bul anga an ngaih te chu Carbon dating chuan kum maktaduaia upa angin a chhutchhuak a, nimahsela Creationist hovin Bible atanga an chhut dan chuan kum 4004 emaw 5000 a upa an awm thei hauh silo! Tichuan an chhui dan inkar ah hian inkalhna lian em em a awm ta a. Thenkhatin Bible atanga chhutna hi a dik zawka a rinawm zawk kan ti mai thei. Mahse chutiang ngawta dik diak diak chu alo ni thei ngawt bikloh lo, a chhan chu a innghahna Julian Calendar, Gregorian Calendar leh Dionysius -a avanga BC leh AD te hi Bible tih hming a put hmaa a Juda ni chhiar dan leh chhut dan nen inmilh heklo le. A diklo zia pawh kan hria a, Sabbath aia Sunday serh alo nih ngawt dan te pawh hi a ni ve pakhat!
Tichuan Geologist ho leh Archeologist hovin thil hlui leh laihchhuah an han nei tam tial tial a, kum alo upa hlawm em em a. Tin, petrol leh tuialhthei hrang hrang an han chhut tak tak chu Bible chhut dan nen enmilh chuan an inkarah kum tam tak chuang alo awm hnek hnuk a, inhnialna leh dik zawk awm miah lovin tun thlengin an la inchaltauh bap bap reng mai a nih hi.
Chung harsatna awm neuh neuh chu chinfel alo ngai a, thenkhat tan chuan Thlarau nun chawmlo leh tangkailo angin a hriat a, nimahsela kan sawi leh zel tur te tan a pawimawh dawn chauh avangin sawiloh theihloh ani lawi si! Awi tura ziak a ni hauh lova, awi suh intih avanga ziak pawh a ni heklo. Mahse thuthlukna erawh nangmahah a innghat a, tangkaipuina mual mual a awm chuan YHWH Pathian ropuina ni sela Setana mualpho rawh se. Nimahse YHWH Pathian sawichhiatna leh Bible tih dazatna anga kan ngai dawn anih erawh chuan a ziaktu erawh chuan a tivelo tih hriat erawh a ngai thung ang.
Atirin Pathian lei leh van a siam a. Tin, Lei hi a chhiaa a ruak ngawt a ni a; tui thûk tak chung chu a thim mup a. Pathian Thlarau chuan tui chungte chu a awp reng a. Gen 1:1-2
Greek leh Hebrai tawng thiam ka ni lova, Serampur theological college atanga zir lah ka ni heklo, mahse zak tak chungin Hebrai tawng chelek ve khanglang teh ang. Khi Bible chang khi ngun taka kan chhiar chuan a tir te ah lei leh van siam anih thu kan hmu a. “Siam” tih khi Hebrai Bible chuan “Bara” tiin a dah a, chu chu English-in “Create” tihna a ni a. Mizo tawnga a hrilfiahna tawi ber chu “engmahlo atanga thil engemaw siam/lo awm” tihna a ni. Nimahsela adawtleh chiah kan en a lei leh van a siam chu alo chhe hei huai nghal ngawt mai pek a nih chu! Zawhna awm chu YHWH Pathian rilru tha leh fel tak hian thil “chhe sa” hi a siam dawn emaw ni chule? Mak tak a ni! Hetiang chiah zawhna awm thei si, thil ni thei silo chu YHWH Pathian hian “Sual” hi a siam a mawni le, tih hi a ni bawk!
Pathianin sual a siam ngai em? Siam lo, kan hria. Chutiang chiah chuan Pathianin lei leh van chhe sa a siam ang em? Siam ngawt lovang, achhan chu Bible pum ah engmah hi chhe sa leh sual sa in engmah a siam ngailo tlat a ni! A chhan i han ngaihtuah let ang aw; Gen 1:3 ah chuan “eng lo awm rawh se” tih a ni. Eng awmhmain lei leh van a awm tawh a, tui pawh a awm daih tawh. Tui chu Oxygen leh Hydrogen siam a ni bawk a. Tin, eng(light energy) tello hian tui hi a awm thei ngai hauh lo tih chu Theory of relativity hian a tichiang em em bawk a. Anih chuan lei hi a chhia leh ruak anih hma, tuiin a khuk vel lai pawh hian eng alo awm tawh tihna a ni.
Chang 2-na bih leh lawk teh ang. Hetah hian thil pawimawh(matter) kan hmuh theih ho chu thim(darkness) leh tui(water) hi an ni. Logical meaning ah thim chu “nunna awm theihlohna”, sual lam sawina a ni. Tui erawh chu “tlenfaina, silfaina” a ni thung a. Chang 3-na ah eng(light) alo lang leh a, chu chu “nunna(life energy)” tihna a ni leh bawk.
Tichuan chang 2 atanga 3 inkara thilthleng tlangpui chu sualna a awm a(thim kha), chung sual te chu tlenfai leh thenfai an ni leh bawk a(tui kha), chuan engkim mai chu a thara siam alo ni ta a ni(eng kha).
Awle, Genesis bung 1, chang 1 atanga 3 hi i han thilkhawm chin teh ang. A tir te ah Pathianin engmahlo atanga lei leh van a siam ta a, chutah chuan sual alo lut a, tui hmangin Pathianin a han tlen fai ta a, tichuan lei leh van chu sual awmlo turin a siam thar leh a ni, a tih theih ta. Hei hi Gap theory tih ani nghe nghe!
Mahse zawhna alo awmleh a, a tirte a Pathian siam lei leh van thenfai a ngaihna chhan kha sual vang a nih chuan, tunge sual a, engvang, engtin nge anlo awm, tih hi a ni??!!
TUNGE CHENG
Aw ‘varparh,’ ‘zing lam fapa,’ engtizia nge van ata i tlak tak chu le! Hnam tin titlâwmtu, engtizia nge lai sah thlaka i awm tak chu le! I rulruah chuan, ‘Vanah ka chho vang a, Pathian arsite chung lamah khian ka lalthuphah ka chawi sâng ang; tin, inkhawmna tlâng, hmâr tawp reta awmah chuan, ka thu ang a: chhum aia sâng zawkahte khain ka chho vang a; Chungnungbera ang maiin ka awm ang, i tih thin vei nên khan. Nimahsela Seol-ah, klhuarkhurum tawp retahte chuan, hruai thlakin i awm dawn si. A hmu che apiangin an en ngun ang chia, ‘He mi hi maw lei tikhura, ram tin tinghing a(Isaiah 14:12-16 KJV)
He tah hian kan hmu a, “Varparh” chu Lucifer a ni a, “vanah ka chhoh vang a” a ti a ni. Lucifera hi vana awm thin leh vana awmsa anih chuan he thu hi a sawichhuak hauh lovang, mahse a awmloh avangin “ka chhoh vang a” a ti a ni. Chuvangin a tir te atang Lucifera permanent address chu lei(earth) hi a nih hmel a, a awpchin pawh Solar system huamchhung hi anih hmel bawk. Achhan chu Sakhaw biakna diklo zawng zawnga an biak hlat ber chu NI(Sun) hi a ni a, Galaxy vel hi ani tlat lo!
Tichuan Genesis a Adam leh Evi va thlemtu kha Lucifer emaw Rul emaw Setana kan ti thin. Kanva enchik chuan Rul a inti a, kein a kal a, Pathianin anchhia a lawh hnu ah phei kha chuan a bawkvak vel a nih kha. Thupuanah Dragon kan hmu leh bawk a, Setana emaw Lucifer te nen sawipawl vek thin ani veleh bawk, Mythology Dragon ho zingah chuan Colchian, Cychreides, Ismenian, Ladon, Pythons, Larnean Hydra te hi a hlauhawm zual te an ni. Mahse Lucifer ve thung chu Yeshua ngeiin “tek tla” anga eng leh mawi niin a sawi a. Tin, Ezekiela ziak ah kan hmu bawk a; Cherub a ni a, lung mawi chi hrang hrang te a cheimawi a ni thung! Chuti anih chuan Genesis a Rul te, Thupuana Dragon te, Ezekiela ziaka Lucifer te hi mi thuhmun an nilo tih a ang a. Lucifer hi Solar system guardian angel a ni ang a, a Lal ber ang. A hnuaiah Reptile kingdom an awm ang a, chumi hnuaileh ah Dragon ho an awmleh bawk ang. Tin, Greek mythology lam kan va bih tel bawk chuan Argus(Mit tam tak nei), Basilisk(A lu chu rul, a ding a, kein a ding thei bawk), Cerberu( Ui lu ang pathum nei, a mei chu Dragon mei ang), Chimera( Ramsa tam tak inzawmkhawm), Cyclops(Thilnung mit pakhat nei, a mit atanga tek, mei tichhuak thei) ), Harpies(Hmeichhe pianhmang nei sava, eitur tibawlhhlawhtu), heng lo pawh hi a tam e! Adama awmhma khawvela cheng te hi Lucifer tihloh zawng zawng hi ’Ramhuai(Demons)’ tia Bible a kan hmuh te hi an ni a. Tin, hetih hunlai hi chuan taksa an nei thin a nih hmel(mihring kawchhung an it em em dan te, ei leh in an duh em em na te hian taksa an nei thin ani mahna)! A chhan chu Setana tih hming tak phei hi chu Juda hovin Babulon sal an tan hnu a an hmelhriat ‘saitan’ tih atanga lokal mai zawk niin a hriat bawk. Chuan khawvel hmasa bera cheng tawh te chu Lucifer, Rul(hei hi animal kingdom pawh kan ti thei ang) leh Dragon family te anni thei ang a. Tin, Rul hi Reptiles family a nih avangin tun hnaia Dionasaur leh a family, reptile ho ruang an laihchhuah zozai te hian taksa leh pianhmang neiin Lucifera thuhnuaia awm, Adama khawvel awmhma a lo awm tawh te anni tih a tilang a ni!
Hemi kan hriat rual ruala hian tunlai Cartoon tam tak a ramsa mak pui pui power nei te naupangin an han ngaisang a, an lawm em em leh; thalaiin ‘Twilight, Vampire Daries, X- men, Spider man..’ an hmuh duh zia hi han chik mah teh u. Nih ve an chak ngawih ngawih mai a nih hi! Hei hi YHWH Pathian atanga chhuak anih hmel lova, anihna tak zawk chu Adama awm hma khawvel luahtu animal kingdom hoten mihring rilru ah anmahni ngaihsanna turin tan anla ani ber e! A hlauhawm lutuk, reilo te ah fate Gene ah Ramhuai(demons) thuneihna awlsam leh remchang taka lo insiam mai ang. He thlarau indona hi Illuminaty (Demons ten Music leh Football(an flag symbol) an thuhnuaia an dahna- principality) ah chauh ani lova, Cartoon, Games, Movies, GI JO, Comics, Animation… te zawng zawng atang hian rawn invawrh lulin an rawn tum ani tih hriat a ngai!
ENGVANG NGE HREM AN NIH
Ezekiela ziak ah kan hmu a, Lucifer a chuan vana han lawna Chungnungbera ang a awm a, vana lalthutphah han neih ve a tum a nih kha, chu chu Triangle(Pa, Yeshua leh Lucifer) tun thlenga Illuminaty, pagan sakhaw entirna leh trinity te zawng zawng hi hmasanga Luciferan sual chhuah alo tum thin chu an ni. Chungnungbera chu YHWH a ni a, amah anga awm chu Mikaela a ni. Chu chu Lucifer chuan han challege ta a ni. YHWH Pathian hi a han thik ani lova, Mikaela zawk hi a han thik ber chu a ni e! ( Heivang hian a lawm Bible pum hi YHWH Pathian leh Lucifer(setana) indona nimahsela YHWH Pathian role changtu hi Y’shua anih theihna chhan chu). Thupuanah van atang paihthlak a ni a. Chubak ah vana awm 1/3(hmun thuma thena hmun khat) hel pui turin a hruai thla a nih kha. Tichuan khawvel alo awpsa na hmuna Demon/Ramhuai(Reptile leh Dragon family) hote nen, Vantirhkohtlu(1/3) te nen helna an chawkchhuak ta a ni. Hei vang hian Bible-in a rawn sawi ta chiah a, awmlo ata lei leh van siam chu sualin alo khat a, tlenfai alo ngai a, tichuan Genesis bung thum atang Pathianin alo siam tha leh tan ta a nih kha. Kan hmufiah thiam em? Adama leh Evi kha an rawn lang leh hmasa ber ta anih kha khawvel awp turin. Khang ho kha Pathianin Adama awm hmaa alo tihboral tawh te an ni a, chungho taksa ruang chu tunlaia tuialhthei leh lungalhtheia kan hman zozai te hi an ni. Nimahse an la nung reng a, chu chu “thlarau thianghlimlo(unclean spirit)” in a ni. Hei hi achhan niawma lang chu ‘nunna thing’ kha an ei hman anih hmel a. Pathian ngeiin Adamate nupa an sual(thi) tak hnua ‘nunna thing’ Cherub ho a ventirna tlat chhan kha anih hmel a, taksa thih hnu pawha nun zelna, chu chu Setana duh a ni a, a hlawhtlinloh hnu pawh hian ringtu nunah dawt hmangin minla bum char char thova, chu chu ‘thi hnua thlarau kal thei leh mi tlawh thei’ nei nia kan inhriat tlatna hi a ni!
Mahse Lucifera hote(Demons- animal kingdom) khan ‘nunna thing’ kha anlo ei hman anih hmel ve thung a. Chu chuan an taksa thih hnu pawh hian thlarau bawlhhlawh takin anla awm a, anla nung a, an ram luah tawh luah chhawngtu mihring te hi minla tibuai reng mai a nih hi.
RAMHUAI THLIRNA
Ancient greek ah kha chuan “δαίμων” tih a ni a, chu chu ‘dimons’ leh ‘dimonians’ tihna a ni a, english lamah chuan“unclean spirit(thlarau bawlhhlawh)” emaw “divine power(pathian anga thil tihtheihna)” tihna a ni ve thung. Western medieval leh neo-medieval conception – ah chuan demons tih a ni ve leh thung a ni. Hebrai Bible ah chuan demons hi chi hnih an awm a; se’irim (Isaia 13:21; 34:14) leh shedim(Deut 32: 17; Sam 106: 37) an ni a. Chungte chu Adama khawvel awmhmaa awm tawh Lucifera thuhnuaia awm te an ni a, a hel pui te an ni. Abikin Bible a kan hmuh langsar zual chu Rul(Reptiles) leh Dragon te hi an ni.
Greek mythology kan keu pawn Demons bik rau rau ah pawh hian chi hnih an awm a, pakhat chu ‘daimons’ a ni a, adang leh chu ‘daimonians’ an ni. An pahnih inkar hi a inanglo hle mai a; daimonians zawk te hi chaklo zawk, finglo zawk leh mawl zawk an ni a, daimons hote erawh fing leh fing vervek tak an ni thung.
Judaism rinna ah pawh hian thlarau sual te hi pawl khata awm a, hotu nei angah an ngai bawk a; zawlnei Samuela thlarau, dawithiamnuin a kohchhuah kha ramhuai niin an ngai a ni. Jewish bik ro ro ah pawh Talmud hian a sawi tamlo khawp a, Maimonist erawh hi chuan ramhuai hi a awm ngei thu leh, Jewish mite pawm dan tam ber pawh a ni, an ti.
Rabbi ho zirna atang ve thung chuan ramhuai hi chi thumin then a ni thung a; shedim(tichhe tu), mazziḳim(natna thlen tu), ruḥin (thlarau) tih te an ni a. Heng bakah hian lilin(zan thlarau), ṭelane (tlailam thlarau), ṭiharire(chhun thlarau), ẓafrire(zing thlarau) te an ni bawk a. Thlipui leh ruahpui thlentu pawh hi ramhuai thiltih a nih an ring bawk a ni.
Thenkhat rindan ah chuan ramhuai hi sual entirna mai anga ngaih theih a ni bawk a. Mahse Luka 14 ah chuan “nihna(entity)” mai bakah nuna nei(being)an ni tih a hriat theih a. Kum zabi 1-na laia Juda ten mihringa sual thlen tu an tih hi a dik ber hmel a ni.
RAMHUAI HI VANTIRHKOH TLUTE NGE ANIMAL KINGDOM?
Hmasang rindan ah kha chuan ramhuai ho hi vantirhkoh tlu(fallens angels) ten mihring fate an pawl atanga an fate an ni an ti a(Gen. 6: 4; 2 Pet. 2: 4; Juda 6). Mahse vantirhkoh tlute leh ramhuaiho hi group hrang anni a, chu chu Khawvel hmasa a Adama awm hma(Pre-Adamic) animal Kingdom kan enchuan kan fiah leh zual ang a, in man thiam in a rinawm bawk. Bible leh Greek leh ancient mythology ah te hian vantirhkoh tlusual te reng reng hi an movement(chet hmang) sawi anni hian ‘up and down(chhuk leh chho)’ lei leh van(1 na) inkar a chhukchho ang hlir a sawi anni, chutih laiin ramhuai (demons) ho movement sawina ah reng reng chuan ‘up to down(chhuk chhoh)’ hman anni ve ngailo a, ‘wandering toward and front(lut leh chhuak)’; he khawvel a vakvel ruai ang zel a sawi anni thung. He ta hriat hran theih ta chu fallen ange(vantirhkoh tlu)l te leh demons te hi an inanglo a, an dwelling place(an awmduhna hmun) pawh an inanglo a, an power(chakzawng) pawh a inanglo a, an appearance(landan) pawh an inanglo a, an level(nihna) pawh an inanglo a, an it leh chak zawng leh ngaihsan zawng pawh an inanglo bawk tih hi a ni.
Demons ho hi chu chik hian animal type anni tlat, an finglo a, an hmel a bumro a, lei a vakvel ruai, chenna thlahlel, thluak aia thahrui hmang thin, ei tur pawh duh deuh, hmanlai taksa nei thin, taksa la thlahlel deuh anni bawk. Hengho boralna chu Genesis 1:2 – a eng a awm hma a khawvel tuiin a lo chim vek kha an mahniho tih chimihna, ni sa pawh chu thim a chantir a nihna chhan, nunna zawng zawng tih chimihna kha an mahni hremna a nih hmel ber. Tun a fossils fuel te kan neihte pawh hi an mahni saruang tawih annih hmel bawk. Fossils fuel te hi a hlawm a hmun khat a leihnuai thuk tak tak a an awm pawh hi sudden death vang a ni hmel bawk, gradual natural death ni se, hmunkhat a trillions gallons an lo awm mai hi thiltheih a ni tlatlo bawk. Tuilet hmasa(Nova tuilet nilo)a an thihna chu an tan chuan an mangna chu a ni mai ang a, underground large scale grave chu a ni mai bawk ang. Tin, Bible sawi angin hei hi abyss(leilawt) chu a ni bawk ang. Tichuan le, ramhuai(demons) kan tih te chu Pre-adamic(Pathianin Adama a siam hma leilunga awmte sawina) hunlai a awm tawh leh, helna avanga Pathianin a tihchimih tak, an thlarau erawh chu he khawvel a vak vel ruai leh la luahchhun zawm a, taksa luah tur duh em em te anni tih kan hre ta a. English Bible hian chungho sawi nan chuan DISEMBODIED(Thlarau taksa nei tawhlo ho) a hmang thin bawk a ni. Tin, Bible sawi angin khawvel sawrkar phen a thlarau sual awmho hi anni bawk a, fallen angels anni tlat lo, animal vek anni tlat. Hmanlai a an lo luahthin ram te chu an la inti neitu ve em em a ni ber mai e.
THUTHLUNGTHAR LAM HIAN ENGTIN NGE A SAWI
New testament lam hian Old testamnet lam aiin demons(ramhuai) ho nihna leh zia hi a sawi nasa em em a. Luka 7: 21, 8: 2- ah chuan sual tak a nih thu a sawi a. Ramhuai bikah pawh a chak zawk leh thil tithei zawk an awm hrang ve leh bawk a(Matt. 12: 45, 43; Mk. 9: 17-29). Mihring kawchhunga an luh hian an duh hun hunah an chhuakin an lut leh thei bawk a ni(Lk. 11: 24, 25). Mihring mai bakah ransa kawchhung thlengin an luah chak em em a (Lk. 4: 33-36), mahse hriatna erawh an nei thung, chu chu Pathian fapa Yeshua an hria hi a ni(Mk. 5: 7, Matt. 8: 29). Thuthlungthar ziak atanga hmuh theih ah chuan thlan ah te, hmun khawhar takah te, tui awmlohna hmunah te, tlangah leh pukah te an cheng thin a(Mk. 5: 5; Mk. 5: 2; Lk. 11: 24). Rindan ah chuan Thluthlungthar hunlai hian ramhuai hi an hluar viau tur a ni a; naupang, hmeichhia, patling leh nutling kawchhung ah te an lut vek mai a ni. An luhna te chunga an hna thawh dan pawh hi a danglam hlawm khawp mai; thekhatah chuan tawng thei miahlo te, mitdelna te, mak taka chak em em na te, ri hriat theih miahlohna te, phungzawlna tein an che tlangpui thin a, heng ho hi Demons zinga a mawl zawk ‘daimonians’ te anni, an fing vak lo (Matt. 9: 32, 33; Matt. 12: 22; Mk. 9: 25; Matt. 8: 28; Mk. 5: 2-4; Mk. 5: 5).
RAMHUAI THUNEIHNA(PRINCIPALITY)
“Kan buante hi tisa leh thisen an ni si lo, lalnate leh, thuneihnate leh, he thim
chunga khawvel roreltute leh, van hmunahte thlarau sualho awmte an ni zawk e.”(Eph 6:12)
He chang hi Greek tawng lam atang han enchiang leh lawk ila;
- 1. Lalnate (Principalities)(arche’)
- 2. Thuneihnate (Powers)(exousia)
- 3. He thim chunga khawvel roreltute leh (Rulers)(kosmokrator)
- 4. Van hmunahte thlarau sualho awmte an ni zawk e(Wicked Spirits)(pneumatikos poneria) te hi hetah hian alo lang a.
Hetah hian “Principality” bik khi lo sawr zim leh ila; STRONG no. G746 ah chuan “ar-khay” a inti a, chu chu G756 ah vek ; (properly abstract) a ‘commencement, or (concrete) chief (in various applications of order, time, place or rank): - beginning, corner, (at the, the) first (estate), magistrate, power, principality, principle, rule’ tih tein a awm ve leh bawk.
A ziarang lang ruak chu “rambial hrang hrang insem/lalinchuhna” hi a ni. Adama khawvel awm hma daih khan Demons ho hian taksain anlo awm thin a, lalte, roreltu te, indona leh chak zawk nih tuma inbeihna anmahni inkarah pawh alo awm thin reng mai alo nih chu mawle! A chhan leh vang kan hria, Paula ngeiin ‘invisible force(hmuhtheihloh phena nawrtu)’ an awm zia a sawi a, Babulon lal chungchang ah te, Tura chungchang ah te chungchu a tam a ni. Kan hriatthiam awlsam ber tur chuan, Pathianin Demons ho a hrem khan an thi a; an thlarau erawh ala nung reng a, Pathianin khuarkhurum mawngneilo(tartarus) ah a hrem ta a nih kha. Chu chu “lei silo van silo” tihna a nih a, kan boruak(atmosphere) hi a ni, Pathianin lei leh van a siamthar leh tum pawh khan van kha “tha” a tih ve theih miahloh kha, Demons leh thlarau sual ho awmna leh hremna a ni!! Tin, Yeshua thinglera khai kan kher a ngaihna chhan pawh kha kan hre thiam ta mai em, he boruak van hi anchhedawng a ni tlat a nih chu! Demons ho chuan Adama khawvel chu an chenna thin alo nih avangin an lung a len em em ang a, taksa nei thin annih avangin mihring taksa an awt em em bawk a, chubakah rambial leh pawl angte a lo indo thin an nih avangin taksa nei phenah thlarau indona an chawkchhuak luih luih zel thin a ni. Chuta chak ber chu khawvel tawpa Luciferan a tanpuitu tura a sawm tur chu an ni. A mak em? Engatinge Pathian ringlo ve ve an indo vak vak a, an inchaltauh vak vak kan tih nachhan hi a phena thlarau sual Demons ho inbeihna hi alo ni reng a lawm le! Bajhdadh leh USA a run ani satliah lova, Alexander the Great an Artexerxes II a run a ni ngawt lo bawk a, pipu te khan YHWH Pathian an hriathmaa an indona kha an indo satliah ani bawk hek lo, party leh party hi an inauelh satliah ani bawk hek lo, pawl president nih inchuhna hi inchuhna satliah ani miah bawk lova; anmahni phena Thlarau sual Demons ho lalram inchuhna leh inlehthal tumna alo ni zawk!
Heng ramhuaite hian khawvel hi a hmun bik ang leh a hnam bil ang hian an inchansem a, hmanlaia an lo luahtawh a nih pheichuan an huangtau em em a, hei hi ram leh ram indo chhan, hnam leh hnam inhuatna leh inbeihan chhan, nationalism, patriotism, racism, hman feeling, ram feeling, khaw feeling kan tihte. Chubakah kohhranah, hnamah, vengah, ramah, party system-ah power inchuhna, indaidanna, a chhan leh vang dikloah reng reng chuan heng daimons leh daimonians te hi a phena thlarau chu an ni vek ang.
Reiek khaw awptu thlarau sual, Aizawl awptu thlarau sual, chutiang zelin; veng leh veng awptu thlarau sual, pawl hrang hrang awp thei tu thlarau sual. India awptu thlarau sual, America awptu thlarau sual, Iraq awptu thlarau sual, chutiang zelin ram hrang hrang, mual hrang, tlang hrang, veng hrang, hnam hrang zel awptu thlarau sual hi an awm hrang vek a, chung thlarau sualte chuan anmahni leh anmahni inchovin inawpbeh an intum leh chhawng a, chuvangin mihringa indona tam tak hi alo chhuak ani ber e. Entirnan, America awptu thlarau sual in Iraq awptu thlarau sual hi a thuhnuai ah dah a duh chuan, America ram hruaitu leh mipui te ah hna a thawk ang a, Iraq mipui chu a run mai dawn a ni. An phenah thlarau sual indona alo awm reng mai a nih chu! Heta ram chak ber, a awmzia chu chumi ram phena a awptu thlarau sual chu Luciferan khawvel tawpa amah tanpuitu tura a sawm tur chu a ni e!
Kan hmuthiam tawh em? YHWH Pathian thlarau kan dwnglo anih chuan Demons awp kan ni mai ani tihna! Alo hlauhawm zia leh hmuhfiah thiam a ngaih zia hi a turu lutuk!! “Ka neutral a” tih ringawt pawh hi himna a nilo, neutral tihah chuan Buddhism, Yoga hova neutral mind(nun ruak) hi a lawm Demons ho awmna chak hlei hlei, Thuthlungthar ah pawh kan hmuh kha. Lum chuan lum, vawh chuan vawh; YHWH Thlarau anihloh chuan Demons an ni mai e!!
DIEMBODIES/SPIRITUAL KHAWVEL
Modern age kan chuan kai hnu hian ramhuai hi ala awm tho kan ring em? Yeshua ngeiin Lucifer(ramhuai lalpa) chu tek anga leia alo tla lai a hmu a, Jakoba chuan Diabola chu dodal reng turin min chah bawk a nih kha. XYZ generation khaihkhin phei hi chuan ramhuai te hi an la awm ngei a ni tih a hriat chian theih em em a ni. Heng mihringa glands(Bike ke tivir nuamtu atana oil ang deuha mihringin oil kan neih ve) te hi an thunun(influnce) ber thin chu a ni a, chu chuan mihring taksa pum hi an duhdanin an control ta mai thin a ni. Tunlai theologian leh rawngbawltu tam zawk ten mitthi chu a thlarau vak vel ruai a, paradise maw hremhmun pan nghal tur ten kan inzirtir chamchi bawk a. Tin, mi nawlpui ngaihdan ah mitthi thlarau chu la nung a, an damlaia an huat zawng leh phuba lak duhna an neih te chu thlarau annih hnuin an tlingtla thin tih te a ni a. Damlai thla, pu muana thla, pi hrangi thlarau, thlahrang, accident-na hmunah mitthli thlarau rak vak vak thawm tih te hi thawnthu leh a tak hiala kan neih leh rin te a ni a. Chu chu Bible milh a ni em? Alo theih reng em?, tih te chu Topic dawt ah Bible hmanga a theihloh zia leh mitthi chu a thih chuan thawhlehna hun Millenium rage(kumsang rorel)ah bak an thawhleh tawhloh tur zia kan sawi ang a. He topic ah erawh chuan khang mitthi te thlarau ni a kan ngaih te kha ramhua(demons) hovin min bumna leh Bible kalh anih zia sawi lan ani ve thung dawn a ni.
Mihring taksa chet hmang leh programming generate(siam) tu reng reng hi a bul ber ah chuan DNA kan tih tawh kha. Topic danga kan sawi tak “EDEN NATNA” tih atang khan DNA corrupt(diklo) kan neih tawh kan tih kha kan fiah tawh ang a. He corrupted DNA avang hian awlsam te a min rawn thunun maina kan DNA code hi an hre tawh a. Chu chuan mi tumah hi thliar chin an nei reng reng lo a, pastor atanga rukru thleng hian chu natna chu kan kai vek tawh a ni. DNA hi cells chunga awm a ni a, cells pawh chu glands leh thisen chhungah a awm ve leh a, thisen pawh chu lung atanga insem darh ve leh chhawng a ni. Tin, thisen hi amaha lo insiam a ni tawp mai lo tih chu kan hre vek a, sawi tawh angin; kan thaw atang lo hi chuan engmah thawh theih a nei bik hauh lo tih te hi a ni. Chu thaw leh thisen chu a inpawlh ta a, kan taksa pum hi nunna nei leh thaw thei leh ngaihtuah theiin alo awm ta mai a ni.
“Thaw” hi hebrai tawng ah chuan “ruach” tih a ni a (Gen 2:7), Thuthlungtharlama “thli” emaw ”boruak” sawina “pneumah(hb.)” nen khan chhulkhat kual an ni. “Thlarau” tih pawn OT leh NT hian an hmang kawp ve ve a, he “thaw” hi metaphysics tanga dept analyse chuan “energy” tihna pawh a ni ve leh bawk. Chu chu sawi tak ang khan ramhuai(demons) te hi thlarau annih tlat tawh avangin “thlarau sual” emaw “ramhuai” tih pawn a sawi theih ang a, “Pathian thlarau” emaw “vantirhkoh” sawina pawh a ni thei bawk. Engpawh chu lo nise, sual lam hawi zawnga hna a thawh chuan “ramhuai thlarau” tihna a ni. Engtin takin nge a thawh? Heimi hre tur chuan hei hi pawl 7, middle lam ah kanlo zir thin daih tawh kha maw!! “Thaw”(chu chu ‘thlarau’ tihna kha) ah chuan oxygen, carbondioxide leh atom dang tam tak a awm a, chu chu thisen chhungah lutin glands -in alo hmang a, a chhungah chemical reaction hmangin DNA hian alo hmang tangkai ve leh ta a, DNA a zuk thlen chiah hian mihring DNA thununna tur code an neih fel diam tawh avangin an man fuh tawh chu an thu thuin an awm mai thin a ni!
EARTH DIMENSION KALTLANGA AN RAWN LAN DAN
Hetianglo zawng pawh hian an chet thei dan hi ala awm leh pek anih chu. Pathian hian Law of Nature hi a kalh ngailo ani tih kan rin chuan, he kan thaw/thlarau/thli pawh hi Metaphysics atang chuan disembodied ho hi energy a ni a tih theih ta a ni. Mahse ani e tih tur tak erawh chuan ka hrechiang bik vak lo a, hmuh theih pawh ni hek suh. Mahse OT atanga NT a ramhuaiin mihring a thunun dan hi chiang taka chhui chuan energy contact (hmuh theihloh atang thunun)a nih hmel zawk tlat avang a ni! KJV hian ramhuaipai(possess) tiin alo let ta mai bawk a. Dik tak zawkah chuan influence(va hneh, va tibuai) kan nih hmel zawk a ni ta ber anih chu! A mak em? Phuahchawp leh rinthu pawh a ang in ti em? Bible atang hian a chiang em em lawi si anih hi maw!!!
Ramhuai pai(possess) tih tawngkam avang hian physical takin kan ngaihruat ta thin a. Chu chu kan tihsual lian ber chu anih tak hi! Bible kan chik chuan an chetdan atang hian influence hmangin perception(thil hmuh dan) hi an thunun daih pek anih hi. Perception(thilhmuh) an thunun theih zia chu 3D picture en tawh chuan kan hria ang. Ni leh thla hi zan leh chhunah an intiat chiah thei a, mahse a takah chuan a ni miahlo ang hi a ni! Paula ngei pawh perception hmangin Pathianin Damaska khawdaiah a chhun thlu a nih kha. Tin, mitthi in a thalai zan riak zinga pakhat chauh chuan an riahna in khanchhuka mitthi pa a letling zawnga lo inkhai a hmuh theih bik tlatna chhan pawh hi a ni! He energy hi hriatthiam awlsam ber atan chuan wave leh frequency hian matter hi a hual vek a, mahse hmuh an ni ngai lo. Matter chhung leh pawn ah pawh wave leh frequency chu an awm leh tho a, hmuh a ni ngailo ang hi a ni. Khatia Newtonan "Light(eng)" chungchang a han hmuhchhuah tak ah khan, light hrim hrim mai chu wave leh particles anih zia arawn fiah ta reng bawk anih kha!
Wave hi kanlo chik tawh mahna le. Tlem han sawi thuak ila; Physics hian a tehna atan "wavelength of light" a hmang a, tin, wavelenght of light chu atom aiin a lian leh chhawng bawk a. Atom chhunga wave erawh a teleh hle dawn bawk anih chu. Physics ah chuan hlawm lian pahnih a then hran a ni leh zel a. Electric leh magnetic lam sawi nan hian Electromagnetic wave tih a ni a. Kha tia Homoeopathic medicines alo pianchhuah tak pawh khan "Acute emaw chronic natna tam zawk hi Telluric leh Meteoraric avanga lo awm anni deuh ber" a tih a "Telluric" kha Electromagnetic wave chu a ni a. Tin, Mateoraric pawh kha Mechanical wave bawk a nih chu. He wave hi kan hmuh theihloh khawvel ah hian an zam khat vek a, a chhungah hian rays chi hrang hrang an awm leh bawk; kan human physiology a pawimawh em em pakhat chu "visible ray " hi ani, kan mit(retina) a rods leh cons hian anlo man fuh ber thin ray chu a ni a. Tin, chu bakah kan temperature, chemical reaction..adt tin reng mai hi electromagnetic wave chhunga rays te chuan an rawn kaiharh thin a ni. Tin, pakhat pawimawh leh em em chu Machanical wave hi a ni a. Kan nitin nuna kan hmanlar em em pakhat, min control theitu awlsam leh pulpit tlanga sermon duah hluah mai ri kan hriat theihna wave- sound hi a ni. Energy ang pawn sawi bawk thin ani a. Evangelist pakhatin pulpit tlang atanga sermon tlawrh zet mai a sawi a, chu a tawng ri chu kan beng chhunga Auditory nerve in alo man chhawng leh chiah chuan kan taksa pum ah glands ho rawn chawkphur leh chhawngin kan hmul thi alo ding sung sung a, kan mittui a tla a, kan nui a, kan Hallelui a, kan Amein dual dual thin a nih kha tiru…??!!! Helam chu duh tawk phawt teh ang.
Particles hi han sawi zau leh ta hret ila. Aristotles khan thil engpawh mai hi a aia te leh chhawngin a tihbun(cut) zel theih niin alo sawi tawh a. A thurawn lakna Democritus pawh khan tunlai kan tawng tlanglawn em em a kan hman, khawvel physics a theihnghilh mai mai loh tur "Atom" a hmuchhuak anih kha. Greek tawngah chuan "tihphel theih tawhloh" tihna ani. Tichuan particles kan sawi a pianga kan tinzawn tak fo chu Atom hi alo ni ta a. Entirnan, kan boruak hipluh thin zinga mihring tana tangkai em em Oxygen atom hi han sawi zuai ila. He atom chhungah hian proton(+ve charge), electron(-ve charge) leh neutron(neutral charge) pariat theuh a awm a, abikin atom chhungah hian kan cell ang chiahin nucleus a awm ve a, chutah chuan proton leh neutron hi an awm bik a ni. Tin, electron te chuan nucleus chu an virhual ta anih chu. He an virhualna dan hi centripetal force tih a ni nghe nghe a. Chu chuan anti-clockwish in nucleus hi an virhualna tur orbit ah tak an vir hual bawk a. He force hi hriatdan ah chuan Gravitational emaw Electromagnetic force tih ani nghe nghe. Tin, 1969 khan Caltech physicist Murray chuan proton hian mihringin a hmuh theih baka speed chak takin proton ve tho emaw, electron ava sut(collide)hian rawng an pechhuak tih a hmuchhuak leh a. Chuta a thil hmuhchhuah pawimawh em em chu proton leh electron te pawh hi anmahni aia te zawk "smaller particles" siam leh chhawn ani tih a ni a, a hming ah QUARKS tih a ni. Hemi avang hian Murray hian Nobel prize a dawn phah nghe nghe anih pah zel kha. Engpawh chu nise, helam hi kan topic ani rih si lova, mahse wave leh particles hian matter hi an hual vek avanga hriat ngai hma sa si, sawiloh theihloh anih tlat vang a ni. Chutihlai chuan hei aia tam daih hi Alchemist hoin element tam tak pawh an hmuchhuak tawh tih erawh hriat a ngai thung. Chu wave leh particles te chuan kan taksa nen an innghen tlat avangin leh, kan nervous system an thunun theih avangin hriat hmasak an pawimawh lo theilo ani. Hemi kaltlang hian demons te hian min chhaihbuai a, min buan mek chu a nih hi maw!
MIHRING AH AN THAWH DAN
Sawi tak angin, miin TV ah sex movie en tase amahah tisa chakna alo awm thuai thin. Hei hi possess lam niloin influence zawk a nih hmel. TV -a wave leh frequency chu rawn chhuakin mihring taksa ah chuan cold(vawt), warm(lum), chilli(khur).. adt angin an rawn lut ta thin a ni. Medical zawngin tihian han sawi ta ila; wave leh frequency TV atanga rawnchhuak chu visual spectrum a ni a. Chu chu mit note a cones leh rods chuan chemical reaction hmangin electrical potential ah anlo siam dang lam a. Chu chu mit vela optic nerve chuan kan thluak hmunpui Cerebral cortex ah ava thawn ta a. Chu chuan kan thil hmuh a zirin result a rawn pe let leh ta mai a ni. Adik zia chu khawthlang rama Teenage(thalai kum 13 atanga 19) rualho zinga inrikrapna leh sualna chi hrang hrang a punlun nasat dan khu an Movie leh Internet atanga an thil hmuh te avang ani tih an hmuchhuak tawh anih kha. Hengbakah hian lehkhabua kan chhiar te, music kan ngaihthlak te, mi sawi kan hriat te, kan sawi chhuah te hi neuron hmangin nervous systemah an thawn a. Glands-in lo man ve leh chhawngin thisena DNA hi an rawn trigger ta a ni a tih thei. Hei hi kan sawi thiam dan ber tur leh hriatthiam dan ber tur chuan, kan senses(hriatna paruk; beng, mit, vun, lei…adt) ten message an dawn reng reng chu neuron-in spinal cord ah a va thawn thuai a, chu chu spinal cord a white matter hian lo keng chhoh zelin kan lubur hmalam- frontal lobe lam ah a thawnlut a, chuta tang lubur lai leh hnunglam(mid and hind area) ah thawn chhawng lehin chu chu spinal cord a white matter bawk chuan keng letin kan neuron ah ava pechhawng leh a, chu chuan kan taksa tihrawl, kawchhung ah leh glands ah te result ava pe a. Copy life(mi tihdan zir chhawng) kan ti dawn nge, kan hriatna chu reilo te ah anlo thunun ta mai thin a ni. Ngaihtuah chiang teh, kan duhloh pui ngaihtuah tlat mai a awldan te hi thunun kan nih zia a lang reng mai a lawm. Medical science chuan tihian min hrilh a; kan taksa hriatna hi system pahnih - Central nervous leh Peripheral nervous ah a then hrang a. Central nervous hi abik liau liau, India sawrkara pawimawh em em chu "Central zem zen" tih ang deuh kha a ni. Abikin Thluak(brain) leh Hnungzang ruh(spinal cord) te hi anni. An pawimawh dan em em hi sawi pawn a siak chiahlo e. Tin, Peripheral nervous pawh hi chihnih ah la then hran leh ani a; pakhat chu Automatic ani a, chutah chuan sympathetic leh parasympathetic ala awm hrang leh a, abikin kan organs hi thu an zu pekna leh thu an lakna ani. Pakhatleh chu Somatic tih ani ve thung a, chu chu kan taksa pawnlam leh chhunglamin engthil nge a tawn leh alo tuar dan tur lo hre hmasa bertu leh thluak(brain) leh hnungzang ruh(spinal cord) a thawn tu a ni.
Hetiang hian schizopherina, dual mind, split mind, addictive bahaviour, compulsive behaviour, abnormal cell growth, hormone overflow , vitamin deficiency , taksa chetna, miracle, magic, spritual healing(a lem zawk), depression, ammenorhea, insomnia, hypnotism(rampum atna), zah riauna, Multiple personality…adt atam lutuk, heng te reng reng hi kan hriatna paruk te hmanga Demons(Ramhuai)in an influence(thunun) vek an ni. Tunlaia lar leh natna tam tak thalai zinga lar em em OD, stress, post traumatic stress, hurna thlarau te, dawt, rinawmlohna, dawi(Witchcraft) ang te, mihring ngaihtuahna fim tibuaina lam zawng zawng hi heng vang hi an ni ber awm e. 1 Samuel 16:14 ah chuan Demons hovin Lal Saula chu ‘hlauhna(fear)’ leh ‘lungchhiatna(depression)’ hmangin an sawisa tih kan hria. A chhan chu achung lama sawi tawh angin mihring timihring tu chu conscious mind(chhia leh tha hriatnain a kaihhruai thei, rilru fim, ngaihtuahna) hi a ni a tihloh theihlo a. Chu chu taksa beih ai chuan a hlawkthlak fe zawk a ni. Luke 8:35 ah chuan, ‘Tin, “Engnge lo ni ta?” ti a, en turin an chhuak hlawm a; tin, Isua hnen an lo thleng a, ramhuai chhuahsan hnua chu puan sina rilru pangngai puin, Isua ke bula thu an rawn hmu a; tichuan an hlau ta a’ a ti a. Matthai 17:15-18 ah vek pawh “thla em at(he is lunatic)” a ti a, chu chu Greek tawng ‘seleniazomai’ tih atanga lak a ni a, ‘rilru lam natna(mental ill)’ tihna bawk a ni. Tichuan kan ngaihtuahna(conscious mind) atanga lochhuak thunun leh insum hark kan tih em em chu - Murder(Tualthah), Hate(Huatna), Rage(Thinur so sang), Anger(Thinrimna), Violence(Tharum thawhna), Revenge(Phuba lakna), Destruction(Mi tihchhiat duhna), Darkness(Sualna), Suicide(Mahni inthah duhna), Abortion(Nau tihtlak duhna), Jealousy(Thikthu chhiatna), Sadism(Lungngaihna a khat), Fighting(Insual chakna) …adt ang zawng zawng hi Demons ho avanga lo awm thin a nih chu!! Kan hriatlohna hi a pawiin a hlauhawm lutuk! Hei hi kan rilru ah a awm a, min thunun tlatloh nan Bible-in , ‘Pathian dan hi a tha famkim a, nunna a siam tha thin’ tiin a Dan minlo zirtir lawm lawm mai a nih hi.
Mihring ah chuan thluak(brain) hnunglam ah hian Hypothalamus a awm a, chutah chuan behaviour(mizia) leh emotion(ngaihtuahna fim tello phurna) thunun tu Reward leh Punishment centres a awm a. Abikin Sham rage hi uchuak taka phurna, thluakfim hmang lova thil engemaw a tha emaw chhia emaw tih duhna lo awm sawina a ni a. Entirnan, Hypothalamus atanga thyrochemical reaction alo chhuah tam deuh hian mihring ah emotional alo awm thuai a, chu chuan thlauk fim hmang hauh lovin mahni inthah duhna(suicide) , stress(rilru chawl ngailova engemaw ngaihtuah reng), depression(engkim a thim zawnga thlir) a rawn siam ta mai thin a nih chu. Chu chu kan sawi tak boruak a electrochemical reaction charges leh mihring hriatna paruk zinga beng(ears), mit(eyes) te nen reaction alo awm avanga lo awm a ni a, ‘boruak’ ngei chu van a awm, thlarau sual chenna chu alo ni leh ta zel ani! He khawvel hi thlarau khawvel alo ni tak zet a nih hi. Kan man thiam em- kan rilru a thil ho deuh kan ngaih pawh hi alo ramhuai ruih thei ani tih hi. Nangmah ngei pawh I inzawt nghal thei ang, eng thlarau ngei I chan tih I ngaihtuahna atang I fiah thei e!!
Tin, kan sawi tak mitthi inriak thalai rual zinga pakhat chauhin khanchhuka mitthi pa letling zawnga lo inkhai a hmuh theih bik ngawtna chhan pawh hi a Chhia leh a tha hriatna fim(conscious mind, self control) tihbuai anih vang a ni, kan ti thei ta. Bible chuan tihian min hrilh a, “mihring chu a thaw(tawng danga ‘thli’, ‘thlarau’, ‘boruak’ ni thei bawk chu)in a chhuahsan a, chumi ni la la chuan a ngaihtuahna pawh a bo ve nghal” a ti a ni. Chumi awmzia chu thil engemaw ngaihtuahna(mind) hi “thaw” tello chuan a awm theilo tihna ni a, chu ‘thaw’ chu sawi tak ang bawk khan ‘energy’ kan tih kha a ni. Kan hipluh chiah hian thisen(blood) nen inchawhpawlhin kan taksa peng hrang hrangah an thawn darh a, chu chuan kan hriatna, abikin perception(mita thil hmuh dan) bawk hi an rawn thunun leh thei ta a nih chu! Alo mak ani tiru! Hemi avang hian a lawm Paula ten Thlarauthianghlim tellova vawikhat ke pen pawh anlo duhlohna chhan kan va manfiah tak em em na chu. Tihian han sawrthlithlawr leh deuh ila, thlarauthianghlim tel lova vawikhat lek thawk pawh hi alo pawiin alo hlauhawm em em mai a nih hi!
Hemi atana midangte hriat ngai pawimawh leh em em si a awm a. Ramhuai hnathawh anih vanga Dark age hunlai anga "RAMHUAI PAI" anni tihna ani kher lo tih hriat a tha. “Possess” tih thumal avang hian mi tam takin fel bik leh tha bik, ramhuai laka him leh vanneih bik ah an inngai fo thin. He kan awmna lei hi AD 34 liam hnu daiha Paula lo tlangau pui thin, "kan buante hi tisa leh thisen anni lova, lalna leh thuneihna phena thlarau(energy) sual te anni zawk" a tih kha an ni. "Thlarau sual pai" tihna an ni lova, "thlarau sualte thunun leh hneh" tihna lam ani zawk mah e. Chu chu tumah hian kan pumpelh lova, inveng thei nasa bik lah kan awm hek lo. Tin, hlauh ngailova kan ngaih hlauhawm zia te, hlauh riauva kan neih hi Pathian vanga hneh theih ani tih erawh hriat reng a ngai tak meuh meuh a ni.
SOLUTION
Ramhuai(demons) hi chi hrang pahnih an awm kan tih tawh kha. Pakhat chu 'Daimons' a ni a, pakhat leh chu 'Dainomians' a ni.
'Daimons' annih chuan hmanlai ang mai maia bungbel vuak rik leh bengchheng vela hnawhchhuah leh tihbo mai mai theih anni lova, Pathian puihna nasa taklo chuan beih ngawt chi an nilo. An fin avangin anmahni beitu ngei chu a lema Pathian betu der alo nih ngat phei chuan chumipa phenah chuan ‘daimonians’ ho an awm tih an hre thuai a, an hlau lo, an aiin an dawi a an mawl tih an hre tlat. Chuvangin mi tam tak ramhuai hnawhchhuah tum emaw ramhuai pai ten an beih hrep te hi ramhuai ve tho – daimonians ho te awp chhawn anlo nih ve avangin an hlau ther te lova, an taksa luah/thunun te lak ata chhuah mai mai an tum lova, an tawh a khir a, miin Pathian thlarau thianghlim pawlna dik tak zet zet atanglo chuan bei lo mai se, chutilo chuan ama tan leh a thlarau dinhmun(situation) atan a pawi zawk ang! Yeshua hunlaia hnawhchhuah a tum te ang kha annih hmel a, an chhuak ngawt nghal mail ova, luh lehna tur dang an dil te te phawt a nih kha! Chuvangin daimons te hi an zia rang hriat a ngai hmasa ber a, chumi zawh ah Pathian thlarauthianghlim hmangin hneh theih an ni.
Tin, daimonians– te ve thung erawh chu hmanlai kan pipu te hunlaia ramhuai ang te kha an nih hmel a, an mawlin an finglo. Thawm bengchheng leh vaukhanna satliah mai mai ah pawh thunun theih an ni. YHWH Pathian thlarauthianghlim dawnglo pawn hnawhchhuah leh vopum theih an ni a, an dawi a, daimons ho angin an fing ve lo! Chuvangin Yeshua hming a ramhuai hnawtchhuak tam tak an awm dawn a, mahse vanram kailo tur leh YHWH Pathian mihriatloh an awm tam dawn nachhan chu! A chhan chu daimons te hian daimonians te hi an khapdai thei tlat pek a nih chu. Chuvangin thlarau nazawng rin tawp hi a hlauhawm vawr tawp a nia. Chubakah tawngtai dam thei emaw tidamtu nazawng hi rin ngawt chi an nilo bawk!
Tin, YHWH Pathian chauh hi ngaihtuahna te lam hretu a ni a, ramhuai(demons) te hian kan ngaihtuahna erawh an rawn hre ve thei tawhlo. An rawn hriat theihna awmchhun chu kan chhiar dun, kan ngainat, ngaihsan, hmuhduh te kan sawichhuah(sound) leh kan tih(action) lan hian kan chaklohna anlo hre ve chauh thin a, chu chuan addictive behavior(chin than) ah min hruailut thei ta mai thin! Chuvangin kan sawi chhuah, kan thiltih tur te hi kan chhia leh tha hriatna thiangtak(Conscious mind) hmangin ngaihtuah hmasak zet phawt zel hi Demons ho laka fihlimna a ni. Entirnan, zu ngawlvei ni a kan inhriat chuan sawichhuah kher a ngailo, kan ngawihpui mai hian ramhuai hovin zu kan duhna chu an hre thei lo. Nimahsela, “zu ngawl ka vei tlatin ka inhria” ti a kan sawichhuah erawh chuan an hre thei a, ngawl vei tlat ni a inhriatna rilru min siam thei, conscious mind tihchawlawlna anih ber mai chu! Entirna dang siam leh ila, mipa hmeichhe rilru nei(Gay) ni a kan hriat te pawh “tuai tuai” tia kan chhaih vak vak chuan kum khat hnu chuan alo tuai mai thin. Achhan chu ramhuaihovin kan sawi an hria a, kan thian chaklo te weak point an hrechhuak ta mai thin a ni e. Tin, hemi kawngah hian ramhuai(demons) ho kan pui thin ani tih hriat bawk a tha. A pawi lutuk! Heivang hi a nia Paulan kan chhia leh tha hriatna thiang hi humhim hle tura min chah ngun em em nachhan chu. Khawvel hi thlarau khawvel a ni a, science leh medical a chinfel vek mai mai theihloh khawvela cheng kan ni a, a tihbaiawm zia leh thlarauthianghlim lo pawimawh zia hi turu tak a ni!
Chubakah YHWH Pathian thlarau kan chan erawh chuan demons te hi hlauh an ngai reng reng lova, Yeshua hming thiltihtheihnain hneh vek theih ani tih erawh hriat a ngai. Mahse chutiang a nihloh chuan hnaihloh tawp zawk a tha, an tan kan hlauhawmloh lulai dawn em mai! Thlarauthianghlim chuan rinna a siam a, chu chuan ramhuai te lam hnawhchhuahna leh tlang te hial sawn theihna power min pe thei thin zu nia!
REASON LEH EMOTION
Kum zabi 18 lai bawra reason hluarlai tawng pha tan chuan tunlai Zoram kristianna hi chu a dazat tawh fu mai thei a ni. Dazat anga lo ngaih pawh hi a awm viau tho a. Age of reason ah khan egocentric ngainatna leh Pathian ngaisakna aia technology leh philosophy khan an nun a eiral zo ni ber hian a lang zawk a ni. Emotion lah kha kum zabi 1 na lamah extreme taka lo hman tawh kha a ni miau mai ve leh bawk si a. Khawinge dik a, khawinge diklo ang tih pawh hriat thiam a har tawh em em si! Mizo kristianna a emotion nasa tak mai, mahse reason tlakchham avanga reilo te a da leh mai thin nen hi chuan he hringnun kalkham siamtu hi chu zir ngai tak a ni.
Pathian hian a thilsiamah hian engkim hi a tawk chiah(equilibrim)in a dah tlat mai. Entirnan, Kan lam tak fo “energy” pawh hi equilibrium state lama awm duhin a parameter a inthlak danglam thin. Entirna awlsam tak han pe ta ila – Khuma han mut thal thuai mai hi eng vanga nuam em em nge a nih tih hi kan ngaihtuah fo mai thei. Hei pawh hi engdang vang ni lovin kan khum leh keimahni taksa kha equilibrium state-a awmin zero energy a lo neih vang a ni. Tin, a dang leh pakhat chu vawt kan tih chhan hi kan taksa system leh kan chhehvel(surrounding) ten temperature in ang chiah(equilibrium) neih an duh vang a ni. Kan chhehvel kha a vawh zawk chuan kan taksa tangin lumna kha a chhuak a kan chhehvela temperature nen intluk an tum ta thin a. Chumi ven nan chuan kawrchhah tak kan ha mai chauh zawk a ni.
Tin, time hi fourth dimension anga ngaihna pawh hi equilibrium concept atang thoa lo lang a ni. Time hian SPATIAL DIRECTION a nei hauh lo va mahse ENTROPY(rate of disorder) kalna lam hi a hawi niin pawm a ni. Mathematical tools zawng zawng deuhthaw hi a innghahna chu eng dang ni lovin equal to(=) hi a ni bawk a nia. Homoeopathic philosophy a pawimawh em em “vital force” pawh hi engdang nilovin kan taksa ral ven nana pawimawh em em “ngaihtuahna” hi a ni. Chumi kalh chiah tu chu “inimical force”, kan ngaihtuahna tibuai tute an ni a. He “vital force” hi alo inbuktawk(balance) loh ve leh natna kan lo nei ta mai thin a ni.
Tuna REASON leh EMOTION pawh hi hetiang deuh hi a ni. Emotion hi huamzau thei tak heng - hate(mingeina), fea(hlauhna)r, anger(thinrimna), envy(itna), love(hmangaihna), happiness(hlimna) , sorrow(lungngaihna), suicide(mahni inthah), depression(lungngaihna) leh a dang tamtak Demons hovin kan conscious mind/reason(chhia leh tha hriatna thiang tak) uchuak taka tih danglam ho zawng zawng kha anni vek mai a! Chumi awmzia chu - mi pangngaiah chuan emotion hi reasoning hian a thlifim dim diam tur ani. An kalkawp reng tur tihna a ni. Entirnan, Pathian thu pawh hi emotion ang zawnga thlir chuan emotion lutuka thlir a awl khawp mai. Hmangaih Johana te, Petera te, Hosea te leh midang dangte hi an emotion viau laiin Paula erawh a fim kar thung. Pathian hmangaih tawp lova min hmangaihtu- a fapa meuh rawn tirtu PA(YHWH) pawh hi turu tak a ni. Mahse a innghahna erawh reason tha tak a awm leh zel thung. Chuvangin reason tel lova emotion hlanga innghah chu mi a tiau dup chunga in sa kha a ni mai ! Emotion leh physical sensitivity hi a inkawp chiat bawk; thichhia in lung thalo(lungs problem) an nei sam hle a, mi hlim ho tisa chakna ah chaklohna an nei tlangpui bawk a, thinrim hma chuan an tahbelh tlangpui zel bawk thin.
Mihring zia ah hian Demons te thununna hi alo lang awlsam em em khawp a, chu chuan emotion ngah deuh te ngah lo deuh te, va judge danah kan fimkhur a tul khawp mai. Mi lungchhe hma tak hi an lungchhiat hma em vanga kan dem chuan kan dem phak lohvah a kal mai thin. Personality hi a chanve chu develope theih miah loh tluk a ni tih genetical angin an ngai a, a chanve erawh chu develope theih a nih avangin personality developement pawh subject pawimawh tak a ni reng a ni. Tin, Kristian preaching hi emotion/attitude build up na kawng deuh vek a ni a, dawngsawng tura kan beisei chu reason a ni thung.
Tin, phul deuh luai chauh emotion huanga kan khung hi a dik chiah bik lo va, phul si lo reason kan dem tel phah fo, phul lo reason huanga dah hmak kha a fuh lo mai thei bawk e. Chu chu thlarauthianghlim kan mamawhna chhan tak pawh a ni, Bible chuan “Mihringin a kawng a ruahman a, a ke pen erawh chu YHWH Pathianin a hruai thin” a ti a ni. Chuvangin reason hi kawng engkimah fiahtu a ni fo va, a role hi hlu tak zet a ni. Rene Descartes khan “i think, therefore i exist” a ti a, a sawiseltute chuan an sawisel nasa hle a, ” sakawr hmaah tawlailir a awm thei a mi( ama hming nen lam an deu a, Descart before the horse)” an tihsak vel, a nihna takah chuan kan awm(exist) a ni tih kan fiahna chu kan awm tih kan ngaihtuah theihna hi a ni daih. Mihring consciousness chungnunna em em chu reason hi a ni a, kan hria tih kan hriatna hi a ni. Chu chu Demons hovin tihbuai an tum, an beih tluk tluk thin, rampum huapa natna kan vei thin chu a ni.
Atawp nan, hei hi kan ring em? Kan ring chiahlo anih pawn tunlaia natna, abikin rilru lam buaina chhan zawng zawng hi kan human anatomy leh physiology ah hian zu hrethei miahlo a mawle. An rindan ber pawh environmental effect hi an puh ber mai anih chu. Chu chu he ka thil chhui hian a chhan ve ka ring ringawt mai a. Heilo rin tur dang hi awm miau rihlo le! Alo awm anih chuan min hriattir ula ka lawm hle ang.
No comments:
Post a Comment