Wednesday, 18 July 2012

Chhandamna thuang thum


Pathian chhandamna thuang hi ngun taka bih chuan thil kal thuang fel tak a ni zar zar zel a. Modern age rindan leh liberal chhandamna ang kha chu bible zirtirna lam a ni tlat lo a ni. Chhandamna atan hian Bible hian chhandamna kailawn thuangthum ngawt mai min buatsaih sak hi hmaih hauh chi a ni lo.
Tunlai thangthar tena harsatna leh buai rukna ril tak an neih chu chhandam nih tawh leh tawhloh chung chang hi a ni! Hei hi a neu lo, kum zabi 2-na atang daih tawha buaina kha a ni hrim hrim tawh a. Setana bumna- large scale hypnotism ti ila a sual lo ber ang. Setana counter chu chhandamna kawng bo tir hi a ni a, chu chu tunlai mite buaina tam tak pawh a ni reng a ni.
Thenkhat chuan “chhandam ka ni tawh”, “ka inring chiah lo”, “chhandam ka ni mai thei”, “chhandamna ka chang taw hem ka inhre lo”..tih hi an mahni a zawhna lian tak; inphumru, an sawi ngam siloh; an sawi chuan midangte hmuhsit an hlawh ang tih an hlauh vanga an thup tlat thil chu a ni! Hei hi kohhran mi kherlo pawn a tawnga, Upa ngei pawn a tawnga, hmeichhe hruattu lu ngei pawn a tawng bawk. He zawhna lo pianchhan dik taka sawi theih chu  chhandamna kawng dik tak hriatloh vang a ni!
Pathian lehkhathu a kan hmuh angin chhandamna atan hian kawng pawimawh em em thuang thum a awm ti ila a sual lo ang. Events, process leh events te hi an ni. Awlsam zawka sawi dawn chuan kan thuloin kan piang a, kan hriatna leh mi tanpuinain kan seilian a, kan duhleh kan tih ni miahloin kan boral leh thin ang hi a ni!

EVENTS(INNOCENT-KNOWLEDGE-BELIEVE)
Nausen chu alo pianchhuah hian engmah tih a nei hauh lo a. Alo pianhma daih tawh atang romantic journey a awm hmasa zet a, chumi hnuah ani chu awlsamte in alo piangchhuak ve mai a ni. Hetah hian naute hian engmah tih a neilo a, lo piangchhuak turin dilna pawh a siam thei lo a, siam thei ani bawk hek lo. Mahse alo pian erawh chuan a nu leh a pa duhthlanna atanga lo piang a ni a. Ama duhthlanna nilovin, thilthleng vang a lo piangchhuak mai a ni.
Davida hian alo sawi fo thin tawh chu anuin sual sa a a pai thu hi a ni. Mihring reng reng hi Baptistu Johana sawi angin, “rul thlah te” kan ni vek a. Kan pattern father chu “Setana aka Rul aka Dragon” kha a ni. Mahse kan pa dik tak erawh chu Pathian YHWH a ni daih thung si a! Anih chuan keini hian pa pahnih kan nei tihna ani a, min siamtu dik tak lak atang kum BC 2000 liam daih tawh atang khan “Adopt” kan ni tihna alo ni ta a ni. Kan pa dik tak hnena kirleh tur chuan kan duhthlanna atang  Pa(YHWH) rin mai hi kan chhandamna atana hlu leh kailawn hmasa ber chu a lo ni ta a. Chumi tihhlawhtling tur chuan van committee chuan messiah Isua chu kan unau anga lo awm a, Pa(YHWH) hnena fa nihna min dilsak leh turin tirh alo ni ta a.  Kalvari tlangah chuan minlo dilsak ta ngei a nih kha(Lev 25:25; Heb 2:11-12; Rom 3:24,Rev 5:9).
Isua kan aia a thihna hi duhtawk ngawt chi a nilo a, van committee hi lo lawmchiam lam pawh a nilo bawk. Hei hi thiltih vang a nilo a, khawngaihna avanga chhandamna chu a ni. Keimahni lam atanga chhuak a nilo a, Pathian hnen atanga chhuak a ni daih thung si! He chhandamna kailawn hmasa ber hi a tawpna mai a nilo a, a bultanna chauh ala ni. He khawngaihna hian phut ala nei leh chhawng a, he stage chauh duhtawka stage dang hnualsuattu tan chuan chhamdamna famkim chan a har em em a, a chang theilo tawp zawk a ni.
Chhandamna stage khatah chuan khawngaihna avanga chhandam kan ni tih hi hriat hmaih tur ni hauhlo, kalkan theih siloh, mahse phut nei tlat thung si a ni. He khawngaihna hian a phut tlat chu rinna(believe)hi a ni. Engmah hreloin kan piangchhuak a, hriatna avangin Isua kan aia thi chu kan hmelhriat a, kan ai a thi tih rinna(believe) tak hi khawngaihna(grace) chuan min phut chu a ni. Miin chhandamna a chan dawn chuan Isua chanchin a hriat mai bakah a ai a thi ani tih a ring(believe) tur a ni tih hi a ni.

PROCESS(FAITH-ACTION-REPENTANCE)
He stage pawimawh zia hi ila ngaihtuah ngailo a ni mai thei. Rinna(believe) atanga rinngamna(faith) alo chandan hi a pawimawh lai ber ang pawn a sawi theih a ni.
Nausen lo piang chhuakin hriatna leh suangtuahna alo hman thiam chin atang a rilrua awm hmasa ber chu a hrefiah emaw hrefiahlo pawh nise a bula awm thin, hnute pe a, eitur siam sak a  chawmtu chu “a nu leh pa” anni tih rin hi rinna(believe) chu a ni a. Hei hian engmah khawngro thui tak su lo mahse chhungkua chengho tura rahbi hmasa ber te zing ami chu a tlat si a ni. Nausen hian a pawmtu nu chu “a nu” ti duh miahlo se family process chu a buai tan der tihna a ni.
He rinna(believe) mai hi chu stage 1-na atan a pawimawh kan tih tawh kha. He believe hian a phut a awm ve leh a, chu chu rinngamna(faith) hi a ni. He rinna hi chuan Isua thihna leh thawhlehna chu a tan a hlut zia a hria a, amah rinna(action) nen ngun takin a hnung a zui thin a ni.
Tihian sawi chhunzawm leh tai la; nausen lo piang chuan anu chu anu ani tih a rin tawh hnu ah engkim atan leh a thiltihna a pianga a “ka nu” alo ti ngam ta ang hi a ni a. Pathian(YHWH) chu min siamtu ani tih kan rin mai bakah a hnung kan zui ve n alai hi rinna(faith) chu a ni a. Rinna(faith) chu thiltih(action) hian a zui ngei ngei tur a ni tihna a ni. Miin university- ah admission a hmu thara, a hmu ani tih rinna ringawt ai chuan chu a rinna(faith) in a phut tlat chu lehkhazir leh university rules zawm kha a ni. Hei hi namnul mai mai chi a nilo a, Isua kan rinna(faith) hian a phut tlat chu a hnungzui, a dan zawm, a tana nun thleng hian  a phut vek a ni!
Isua rinna mai duhtawka thiltih(action by law) hnualsuattu tan chuan chhandamna tluantling chan hi a har em em a. A har mai niloin chhandamna famkim chan hi a theihloh tawp zawk a ni! Thenkhain Isua an ring lutuk a, tihtur leh dan zawm lam hnualsuat siin chhandamna chan an tum thin. Heng mite tan chuan chhandamna beisei chi rual a nilo.
Kan sawifo thin “simna” pawh hi he stage ah hian nghet takin a awm a, a ding nghet tlat a, he stage piahlama simna neih emaw, a hmalama neih emaw hi thiltheih a nilo bawk. Miin simna a neih hian rinna(faith) hi a chawimawi em em bawk a. Mahse hemi chungchangah hian miin a rinna(faith) ah alo inchhuang lutuk hlauh theih. Chuvangin hriathmaih hauhloh tur chu rinna(faith) hi kan thawhchhuah anilo a, “thilpek” a ni(Rom 12:3). Chutichuan simna pawh hi keini duhthua sim ngawt ngawt chi a nilo a, sim tak tak tur chuan rinna(faith) neih zet hnu ah thiltih(action by law) hian ahnu a khar ngei ngei tur a ni. Tichuan simna pawh hi alo awm thei ta chiah a ni.

EVENTS(DEPENDANCE-BAPTISM) 
Chhamdamna stage tawp ber atan chuan keimahni thawhchhuah leh tih lam ani leh tawh hauh lo. Miin hriatna avangin rinna alo nei a, rinna alo neih avangin simna alo nei ta a. Simna a neih avang ngawta chhandam ni nghal mai loin chhandamna atana lungphum pawimawh leh a hmawr bawktu ber chu Eden citizenship atana qualify cerificate- neih hi a ni.
Sawi chhunzawm leh tai la; university admission hmuh avanga lungawi hian graduat kan nihna a pholang hauhlo a. Zir ve bakah university rules zawm a ngai a ni. Chupawh chuan graduat kan ni tihna ala pholang chuang hauh lo a. Kan nihna graduat degree neihna tur chuan university exam hmuh a ngai ang hi a ni a. A zirna kha a pass ngei ani tih certificate a nei ngei ngei tur tihna a ni.
Nausen pawh a duhthu ni hauhloin alo piang a, mahse a chhia leh tha hriatnain alo thanglian a, a duhthu vang ni hauhloin a thi leh thin ang bawk hi a ni.
Chhandamna stage 1 leh 2- khi kan zawh vek hnu hian Eden citizenship nei turin certificate alo ngai ve ta a. Chu chu kan thawhchhuah emaw, kan tihlam nihauh silo a kan neih ta chu a ni. Chu chu Baptisma- a thihna anpuia thih a, a thawhlehna anpuia thawhleh hi a ni.
Mi tam takin  chhandamna stage 1 leh 2-na hi bawhkana stage 3 –na hi chan leh neih an tum thin. Hei hi “duhamna” a ni. Tisa danin han ti ve uk thin mahse chunglam atang engmah alo thawhloh avangin chhandamna an chang ngailo a, an nunah sual a awm reng tho a, an chau leh a, an chaklo a, a lemin an nung a, a derin an khawsa a, a der vekin Pathian hnung an zui thin! Heng mite  tan hian chhandamna kawng hi hawnsak an har leh tawh em em a! Chapona te, huatna leh dernun a tam tawh em em thin a ni. Tunlai kristianna mai piahlamah mi hmasate pawh kha tam tak chu he stage 3-na direct a chan tum an awm bawk! Heivang hian mizo kristianna nun hi a chaklo em em a, dernun atamin a lem an tam em em tawh a nih hi!!
Chhandamna stage zawhkim vek tan erawh chuan chhandamna hi a sual mai mai tawh lo a, a tak a, a nung thin. A zawh hun chhung pawn harsatna nasa tak a paltlang a, hreawmna nasa taknen Isua a zui a, a buan chu “tisa leh thisen” an nilo tih a hriatchian em avangin Pathian hnenah a tlulut fo a, chu chu a chakna a lo ni leh thin a ni. He chhandamna changtu tan chuan chhandamna hi a bo leh mai mai thei tawhlo a ni!
Miin he chhandamna stage alo chuankai meuh tawh chuan chhandamna dik tak alo chang thin a, anun ah “dakna” a awm tawh lo a, sual a lut ve mai mai tawh lo a, a nghet em em a, sual a awm ngailo tawp tawh zawk a ni. A nunah Isua a chen tawh tlat avangin amah chu engmah ani tawhlo a, amahah Isua a awm a, chu chuan engkim a ti thin tawh zawk a ni.

No comments:

Post a Comment

RAMHUAI LEH KEINI

Tunlai kan ngaihdan tam taka natna tam tak hi ramhuai ho tih a nih dan lam te inzirtirlo a Pathian tih ah kan puh thla ngawt zel hi chu pawi...